Czym są i jak sobie z nimi radzić?

STATYSTYKI I MIKROORGANIZMY

Podczas pierwszych moich zajęć z ginekologii klinicznej emerytowany profesor przedstawił trzy duże grupy problemów zdrowotnych kobiet. Największą z nich stanowiły infekcje narządów rodnych. Od tamtego czasu niewiele się zmieniło. Dzisiaj, w mojej praktyce lekarskiej, również dużą część pacjentek stanowią panie z infekcjami dróg rodnych. Nawet u 30% z nich występują infekcje nawracające, to jest pojawiające się przynajmniej 4 razy w ciągu roku. Zatem problem jest częsty i aktualny, poza tym można powiedzieć, że wręcz ponadczasowy.

Jest kilka grup mikroorganizmów, które powodują stany zapalne sromu i pochwy. Są to grzyby, bakterie, pasożyty lub/i wirusy. Czasem są to infekcje łączone. Za najczęstsze infekcje grzybicze odpowiada Candida albicans. Nawet do 50% kobiet co najmniej 2 raz w życiu doświadcza drożdżakowych zapaleń sromu i pochwy, a 8% pań ma problem z drożdżycą nawrotową. Do częstych infekcji należą także zakażenia bakteryjne, powodowane m.in. przez Gardnerella vaginalis, Chlamydia spp., Escherichia coli. Rzadsze są zarażenia pasożytnicze, wywoływane głównie przez rzęsistka pochwowego. W przypadku infekcji wirusowych najczęściej notuje się zakażenie wirusem opryszczki oraz wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV). 

OBJAWY I POWIKŁANIA

Najczęściej w czasie zakażenia występują upławy, nieprzyjemny zapach, świąd, pieczenie, ból, zaczerwienienia, wykwity. Konsekwencją nieleczonej lub nawrotowej infekcji sromu i pochwy może być zakażenie wstępujące narządów rodnych, które często wpływa negatywnie na płodność, powoduje ból podbrzusza, brzucha, przyczynia się do nieprawidłowych krwawień. Innym powikłaniem może być infekcja układu moczowego z częstomoczem, skąpomoczem, pieczeniem i bólem przy oddawaniu moczu, a nawet gorączką. Możliwe są także zmiany strukturalne, na przykład powstawanie wodniaków i ropniaków jajowodów, ropni jajników, zrostów wewnątrzmacicznych czy wewnątrzotrzewnowych. W niektórych przypadkach może dojść nawet do rozwoju procesów przednowotworowych, w tym dysplazji szyjki macicy czy neoplazji sromu.

PROFILAKTYKA

Na szczęście większość infekcji intymnych częściej kończy się świądem i pieczeniem sromu oraz pochwy niż następstwami przednowotworowymi czy nowotworowymi. Niemniej, profilaktyka zakażeń okolic intymnych i innych schorzeń kobiecych jest bardzo istotna. Dlatego powołałam do życia Projekt Salus feminis – PROJEKT DLA ZDROWIA KOBIET. Skupiony wokół profilaktyki antynowotworowej, powstał z myślą o szerzeniu wiedzy na temat kobiecych nowotworów i dostępu do bezpłatnych badań profilaktycznych dla wszystkich Polek. Na stronie www.salusfeminis.pl znajduje się więcej informacji na ten temat. Bardzo chcę, aby kobiety wiedziały jak najwięcej o profilaktyce zdrowia. Wówczas wielu chorób, w tym poważnych infekcji narządów rodnych, byłoby dużo mniej.

Profilaktyka nawrotowych infekcji grzybiczych i bakteryjnych w obrębie narządów rodnych polega na wykluczaniu ognisk reinfekcji, dbaniu o higienę intymną oraz o niskie pH pochwy; opiera się także na działaniach immunomodulujących. Preparaty z drobnocząsteczkowym kwasem hialuronowym stymulują układ odpornościowy, nawilżają błonę śluzową okolic intymnych, regenerują ją po uszkodzeniach poprzez toksyny patogenów. Od wielkości molekuły kwasu hialuronowego zależy jej skuteczność. Im cząsteczka kwasu hialuronowego jest mniejsza, tym lepiej przenika przez błonę śluzową, a tym samym – może w większym stopniu korzystnie wpływać na pobudzanie układu odpornościowego. Immunomodulujące działanie drobnocząsteczkowego kwasu hialuronowego aplikowanego dopochwowo można wykorzystać zarówno w profilaktyce infekcji intymnych jak i we wspomaganiu leczenia. Kolejnym bardzo istotnym krokiem związanym z profilaktyką nawrotowych, grzybiczych i bakteryjnych infekcji intymnych jest m.in. uzupełnianie flory fizjologicznej pochwy poprzez stosowanie preparatów doustnych (Lactobacillus gasseri, Lactobacillus fermentum, Lactobacillus plantarum, Lactobacillus rhamnosus), dzięki czemu jest możliwe utrzymanie pH pochwy na poziomie 3,5-4. Wymienione szczepy bakteryjne są charakterystyczne dla mikroflory pochwy polskiej kobiety. Wyżej wymienione produkty mogą być wykorzystywane w ramach profilaktyki długoterminowej, jak również wspierać procesy leczenia.

LECZENIE

Jeśli przydarzy się infekcja bakteryjna czy grzybicza, należy odwiedzić ginekologa. Można też skorzystać z preparatów, dostępnych w aptekach bez recepty, do stosowania na zewnętrzne okolice intymne i dopochwowo. Redukują one uciążliwe i nieprzyjemne objawy infekcji, w tym świąd. Ich konsekwentne stosowanie zwykle wystarcza, aby dotrwać do wizyty u ginekologa.